Theo Quyết định số 1668/QĐ-TTg ngày 17/11/2008 của Thủ tướng Chính phủ, hàng năm lấy ngày 19 tháng 4 là “Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam”. Đây là sự kiện có ý nghĩa quan trọng về chính trị, văn hóa nhằm tôn vinh những giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của cộng đồng 54 dân tộc anh em. Đây không chỉ là dịp để khẳng định bản sắc văn hóa dân tộc mà còn góp phần củng cố, tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong thời kỳ hội nhập và phát triển.
Hình 1. Phần trình diễn các trang phục dân tộc thiểu số tại Ngày Hội
văn hóa - thể thao các dân tộc thiểu số tỉnh Đồng Nai lần thứ V năm 2024
(nguồn: https://dantoc.vietnamtourism.gov.vn/).
Đối với tỉnh Đồng Nai - địa phương có nhiều thành phần dân tộc thiểu số cùng sinh sống, học tập tại 95 xã, phường thì sự kiện “Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam” càng có ý nghĩa thiết thực và sâu sắc.Theo số liệu thống kê, tính tháng 4/2026, toàn tỉnh Đồng Nai có khoảng 421.090 người thuộc 37 thành phần dân tộc thiểu số (chiếm gần 9,4% dân số toàn tỉnh). Từ thế kỷ XVI đến thế kỷ XVII, Đồng Nai đã thu hút đông đảo cư dân Việt từ miền ngoài vào lập nghiệp, cùng với các dân tộc tại chỗ như: Mạ, Chơro, S’tiêng, Cơho cùng nhau khai khẩn đất hoang, xây dựng làng ấp. Năm 1679, có thêm lưu dân người Hoa đến cộng cư, lập ra thương cảng cù lao Phố phồn thịnh. Sau đó, Đồng Nai tiếp nhận thêm những dân tộc như: Chăm, Nùng, Mường, Tày, Thái… đến cộng sinh. Sự giao thoa, đan xen, dung hợp văn hóa các dân tộc theo dòng thời gian đã đúc kết những sắc thái văn hóa đặc trưng cho vùng đất, con người Đồng Nai.
Trải qua quá trình lịch sử, các dân tộc đã cùng nhau đoàn kết, vượt qua khó khăn, đóng góp tích cực vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ quê hương, đất nước. Trong các cuộc kháng chiến, nhiều đồng bào dân tộc thiểu số đã trực tiếp tham gia chiến đấu, bảo vệ căn cứ cách mạng; trong thời bình, tiếp tục phát huy truyền thống cần cù, sáng tạo trong lao động sản xuất, tạo động lực quan trọng vào phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh. Đến nay, nhiều địa phương có đông đồng bào dân tộc thiểu số như: Bù Gia Mập, Đăk Ơ, Phước Sơn, Đăk Nhau, Tân Hưng, Đăk Lua, Tà Lài, Thanh Sơn, Phú Vinh, La Ngà, Xuân Đông, Bàu Hàm, Long Khánh, Phú Lý… đã có sự chuyển biến tích cực, tỷ lệ hộ nghèo giảm đáng kể qua từng năm, đời sống vật chất và tinh thần không ngừng được cải thiện. Theo Quyết định số 601/QĐ-UBND ngày 10/02/2026, UBND tỉnh đã phê duyệt danh sách 538 thôn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; 41 thôn đặc biệt khó khăn; 46 xã vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi trên địa bàn tỉnh Đồng Nai giai đoạn 2026-2030.
Hưởng ứng “Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam” (19/4), Sở Dân tộc và Tôn giáo tập trung tổ chức đợt tuyên truyền cao điểm trong tháng 4/2026 với nhiều hình thức đa dạng, thiết thực. Nội dung tuyên truyền trọng tâm gồm: Ý nghĩa của Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam; Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam; đồng thời, giới thiệu, lan tỏa các gương điển hình tiêu biểu trong đồng bào dân tộc, tôn giáo. Công tác tuyên truyền được triển khai đồng bộ tại các buổi sinh hoạt chính trị sáng thứ Hai đầu tuần đến toàn thể công chức, người lao động; trên Hệ thống quản lý văn bản điện tử, fanpage, Facebook, Zalo OA của cơ quan, góp phần nâng cao nhận thức, trách nhiệm trong giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc. Thực hiện chức năng, nhiệm vụ được giao, Sở đã thống nhất lựa chọn 03 đại biểu tiêu biểu đại diện cho các dân tộc X’tiêng, Chơ Ro, Mạ của tỉnh tham dự các hoạt động Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam năm 2026 tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam theo Kế hoạch số 1534/KH-BVHTTDL ngày 25/3/2026 của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức từ ngày 16/4 đến ngày 19/4/2026. Đồng thời, Sở tích cực tham gia góp ý dự thảo Kế hoạch hành động của Ban Thường vụ Tỉnh ủy thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW; đảm bảo triển khai kịp thời, đầy đủ các chế độ, chính sách đối với đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh theo đúng quy định; thăm chúc mừng và dự các lễ tết của đồng bào các dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh.
Hình 2. Đồng chí Thổ Út, Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo thăm chúc mừng đồng bào dân tộc Khmer nhân dịp Tết Chol Chnăm Thmây năm 2026
Đến nay, việc thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi đã tạo động lực mạnh mẽ, thúc đẩy nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của đồng bào, từng bước thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Song song đó, Sở Dân tộc và Tôn giáo đang tích cực chuẩn bị các điều kiện cần thiết để tổ chức Lễ kỷ niệm 80 năm Ngày thành lập cơ quan quản lý nhà nước về công tác dân tộc (03/5/1946-03/5/2026). Đây là sự kiện có ý nghĩa chính trị sâu sắc, nhằm ôn lại truyền thống vẻ vang của ngành công tác dân tộc qua các thời kỳ; ghi nhận, tôn vinh những đóng góp quan trọng của đội ngũ cán bộ làm công tác dân tộc; đồng thời tiếp tục khẳng định vai trò, vị trí của công tác dân tộc trong sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước trong giai đoạn mới.
Những giá trị văn hóa truyền thống như tiếng nói, chữ viết, lễ hội, trang phục, phong tục tập quán được quan tâm bảo tồn và phát huy. Nhiều lễ hội đặc sắc được phục dựng và duy trì. Ví dụ: Lễ hội Mừng Lúa mới, Lễ hội Dua Tpeng (Phá Bàu) của dân tộc S’tiêng; Lễ hội Sayangva (mừng lúa mới), Lễ hội Sayangvri (cúng thần rừng) của dân tộc Chơ Ro; Lễ hội Chùa Ông (tại di tích quốc gia Thất phủ cổ miếu, Lễ hội Làm chay (cầu an) tại di tích cấp tỉnh Miếu Tổ sư, lễ Tả tài phán (cầu an, cầu siêu) của người Hoa; Lễ Yang Bơnơm (cúng thần Núi), Lễ Yangkoi (cúng thần Lúa) của dân tộc Mạ; Lễ Chôlchnămthmây, Sendolta, Ocomboc, Lễ hội Phá Bàu của dân tộc Khmer; Lễ Ramadan, Haji (dân tộc Chăm); lễ Lồng Tồng của dân tộc Tày, Nùng; lễ Cấp sắc, Cầu an của dân tộc Dao, Lễ hội Lòng Tòng (Xuống đồng) của dân tộc Tày, Nùng; nghề đan gùi của người S’tiêng ở Bù Đăng, Bù Gia Mập, Hớn Quản, Lộc Ninh; nghề dệt thổ cẩm của người Mnông ở Bù Gia Mập, Thọ Sơn, Phú Sơn, Đắk Nhau, nghề dệt thổ cẩm của người Mạ, S’tiêng ở Tà Lài. Các chương trình giao lưu văn hóa, văn nghệ, trình diễn trang phục, ẩm thực, giới thiệu nghề truyền thống không chỉ tạo không khí vui tươi, phấn khởi mà còn góp phần nâng cao nhận thức của cộng đồng về vai trò của văn hóa trong đời sống xã hội.
Hình 3. Ba nghệ nhân của tỉnh Đồng Nai (Phạm Văn Lơ, Lê Văn Lợi, Đặng Văn Vĩnh) được trao tặng danh hiệu vào năm 2017 trên lĩnh vực thực hành và truyền dạy nghệ thuật Đờn ca tài tử (nguồn: https://baodongnai.com.vn/).
Thông qua các hoạt động kỷ niệm Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam, mỗi đảng viên, công chức Sở Dân tộc và Tôn giáo xác định rõ vai trò, trách nhiệm trong việc giữ gìn “hồn cốt” dân tộc, góp phần xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc, như tinh thần đã được khẳng định: Văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, là động lực phát triển bền vững đất nước./.
Tác giả: Lại Thị Quốc Toàn
Những tin mới hơn
Những tin cũ hơn
Hôm nay
Tổng lượt truy cập
